Thông thường khi nghe nhắc đến giảm chấn người ta thường nghĩ ngay đến công cụ hỗ trợ giảm những dao động của một máy móc thiết bị nào đó.

Vậy ngoài tác dụng đó thì giảm chấn còn có những tác dụng nào khác? Để trả lời câu hỏi này chũng ta hãy cùng tìm hiểu về định nghĩa giảm chấn, phân loại giảm chấn và tác dụng của chúng trong bài viết dưới đây!

Giảm chấn là gì?

Giảm chấn
Hình ảnh về giảm chấn

Giảm chấn là một bộ phận được sử dụng nhiều trong các loại máy móc cơ khí với nhiệm vụ là hấp thu, giảm và dập tắt các dao động của các loại máy móc, thiết bị trong quá trình hoạt động của chúng. Giảm chấn là công cụ hữu ích tránh gây ra dao động quá lớn ảnh hưởng tới quá trình làm việc và tuổi thọ của máy móc khi sử dụng.

Bộ phận giảm chấn của máy móc giúp cho máy cải thiện được độ êm và ổn định của máy khi hoạt động.

Tác dụng của giảm chấn

Hình ảnh giảm chấn
Hình ảnh giảm chấn

Khi máy móc, thiết bị hoạt động sẽ tạo ra rất nhiều các chấn động như: rung, xóc, đập mạnh,… Khi đó, muốn giảm thiểu những dao động này và không gây hại lên máy móc người ta đã chế tạo ra giảm chấn. Vậy tác dung của giảm chấn là gì?

Dưới đây là một số tác dụng và lợi ích cơ bản của giảm chấn:

Giúp giảm sóc

Giảm chấn được chế tạo từ những vật liệu mang tính đàn hồi cao. Vì vậy, khi máy móc hoạt động mà gặp phải tác động làm cho máy trở nên xóc nảy thì giảm chấn có thể hạn chế những xóc nảy đó qua tính đàn hồi của giảm chấn.

Giảm rung

Khi động cơ chuyển động, những rung động là không tránh khỏi. Để hạn chế những rung động đó người ta thường sử dụng giảm chấn. Giảm chấn được cấu tạo riêng để giúp đỡ giảm bớt và hấp thu những rung động này đảm bảo cho máy móc hoạt động bình thường.

Cố định trọng tâm máy

Đối với các loại máy móc chuyển động như ô tô, xe máy giảm chấn có tác dụng hỗ trợ cố định trọng tâm, giảm bớt lực tác động của chúng để tránh trong quá trình di chuyển hoặc những đoạn cua làm cho xe bị nghiêng lệch. Đảm bảo cho xe đứng được và di chuyển bình thường.

Bảo vệ máy

Nếu máy móc rung động quá nhiều thì máy móc khó có thể hoạt động bình thường và tuổi thọ của máy sẽ rất ngắn. Do đó, việc sử dụng giảm chấn có thể sử dụng giảm bớt rung động, xóc nảy của máy đảm bảo tuổi thọ lâu dài của các bộ phận trong máy và bảo vệ máy.

Phân loại

Người ta phân loại giảm chấn dựa theo một số nguyên tắc khác nhau như:

Phân loại theo cấu tạo

  • Giảm chấn ống đơn
Cấu tạo giảm chấn đơn
Cấu tạo giảm chấn đơn

Là một loại giảm chấn Ducarbon, được nạp khí nitơ áp suất cao (20 – 30 kgf/cm2) gồm một ống tiếp xúc trực tiếp với không khí có tác dụng tỏa nhiệt rất tốt.

Trong quá trình vận hành sẽ không xuất hiện lỗ xâm thực và bọt khí, nhờ vậy mà có thể làm việc ổn định, giảm tiếng ồn rất nhiều.

  • Giảm chấn ống kép
Cấu tạo giảm chấn kép
Cấu tạo giảm chấn kép

Bao gồm vỏ (ống ngoài) có một xy-lanh (ống nén), và trong xy-lanh có một pít tông (piston) chuyển động lên xuống. Đầu dưới của cần pittông có một van để tạo ra lực cản khi bộ giảm chấn giãn ra. Đáy xy-lanh có van đáy để tạo ra lực cản khi bộ giảm chấn bị nén lại. Bên trong xy-lanh được nạp chất lỏng hấp thu chấn động, nhưng buồng chứa chỉ được nạp đầy đến 2/3 thể tích, phần còn lại thì nạp không khí với áp suất khí quyển hoặc nạp khí áp suất thấp.

Giảm thiểu hiện tượng xâm thực và tạo bọt còn giúp tạo ra lực cản ổn định, nhờ thế mà tăng độ êm và giúp vận hành ổn định.

Phân loại theo môi chất làm việc

  • Kiểu thủy lực
Giảm chấn thủy lực
Giảm chấn thủy lực

Bộ phận đóng vai trò chủ động, giúp thiết bị giảm bớt những xóc do địa hình tạo nên được gọi là ống giảm chấn thủy lực. Nhiệm vụ của các bộ giảm chấn đó là hấp thu dao động.

Đặc điểm nổi bật của loại giảm chấn này là nhỏ, gọn thuận tiện cho lắp đặt và sử dụng nhằm triệt tiêu hay biến lực tác động đến bánh xe, một số thiết bị khác về mức thấp nhất.

Cấu tạo gồm lò xo, dầu giảm chấn, ty phuộc nên có độ cứng cao, tính chịu lực, chịu tải lớn ít xảy ra sự cố.

Là một trong những sản phẩm giảm chấn có tính ứng dụng cao, có khả năng giảm xóc, chống rung, chống ồn cực tốt giúp tiết kiệm chi phí, tiết kiệm phí bảo dưỡng, sửa chữa đáng kể.

  • Kiểu lò xo
Giảm chấn lò xo
Giảm chấn lò xo

Giảm chấn lò xo là loại giảm chấn được làm từ hợp kim cao cấp, có khả năng phục hồi sau biến dạng cực tốt và chịu lực tốt. Các loại lò xo giảm chấn thường có đế lót cao su khá dày khoảng 18 – 25mm, có khả năng đàn hồi cao, bên ngoài thường được mạ một lớp sơn tĩnh điện, có khả năng chống ăn mòn, chống gỉ hiệu quả, vừa đảm bảo độ, tuổi thọ cao và tưng tính thẩm mỹ.

Giảm chấn lò xo hạn chế tối đa hiện tượng rung lắc, hao mòn được ứng dụng trong các hệ thống điều hòa, máy công nghiệp như: giảm chấn máy phát điện, giảm chấn ô tô,…

  • Kiểu cao su
Giảm chấn cao su
Giảm chấn cao su

Giảm chấn cao su là loại giảm chấn cấu tạo bởi những miếng cao su có hình khối đặc biệt, được ứng dụng phổ biến trong các vị trí thường xuyên xảy ra rung lắc mạnh như cao su giảm chấn cửa ô tô, cao su giảm chấn cửa kính, đế cao su giảm chấn,…

Với chất liệu là cao su có độ dẻo dai cao, có khả năng co giãn, đàn hồi tốt và ma sát cao được gia công để phù hợp với mọi loại hình, mục đích và ứng dụng nhằm đạt được kết quả ứng dụng cao.

Phân loại theo vận hành

  • Giảm chấn tác dụng đơn (một chiều)

Giảm chán tác dụng đơn hay giảm chấn một chiều có nghĩa là trong hai hành trình (nén và trả) thì chỉ có một hành trình giảm chấn có tác dụng.

Thông thường khi thiết kế người ta sẽ thiết kế giảm chấn đơn tác dụng thì người ta thiết kế giảm chấn có tác dụng ở hành trình trả. Nên khi thiết kế người ta sẽ cấu tạo pít tông của giảm chấn gồm hai lỗ. Một lỗ nổ có vai trò tiết lưu, còn một lỗ lớn với van một chiều để loại bỏ tác dụng của giảm chấn ở hành trình nén.

  • Giảm chấn đa tác dụng (hai chiều)

Giảm chấn đa tác dụng hay giảm chấn hai chiều có tác dụng ở cả hai hành trình nén và trả.

Cấu tạo của pít tông giảm chấn loại này gồm hai kai lỗ vơi hai nắp van (dạng van một chiều) với kích thước lỗ khác nhau. Lỗ nhỏ có tác dụng ở hành trình trả còn lỗ lướn có tác dụng ở hành trình nén. Như vậy, lực cản của giảm chấn ở hành trình trả sẽ lớn hơn ở hành trình nén, phù hợp với yêu cầu làm việc của hệ thông treo.

Hiện nay, loại giảm chấn này thông thường được sử dụng trên ô tô.

Ứng dụng

Giảm chấn
Giảm chấn

Giảm chấn được sử dụng nhiều trong các thiết bị máy móc công nghiệp như: Hệ thống điều hòa, máy phát điện, hệ thống khí nén, máy bơm,… Các thiết bị có mức độ dao động mạnh cần sử dụng giảm chấn để giảm và hấp thụ những dao động đó nhằm bảo vệ thiết bị và máy móc.

Giảm chấn sử dụng trong các phương tiện, máy móc như: giảm chấn ô tô, giảm chấn xe máy, máy móc, giảm chấn quạt,…

Giảm chấn sử dụng trong một số bộ phận như: giảm chân cửa thủy lực, giảm chấn cửa kính ô tô, giảm chấn cầu trục, giảm chấn khớp nối,…

Ngày nay, ứng dụng của giảm chấn ngày càng mở rộng, đem lại nhiều lợi ích cho các máy móc, thiết bị để tăng thêm độ bền và tuổi thọ của máy móc.

Bài viết thể hiện một số thông tin về giảm chấn như định nghĩa, tác dụng và cấu tạo. Cảm ơn các bạn đã theo dõi!

CÔNG TY CỔ PHẦN MÁY VÀ THIẾT BỊ MIỀN BẮC

Số 10, ngõ 143 Kim Mã, phường Kim Mã, quận Ba Đình, Hà Nội

Zalo & SĐT: 0984.277.707 / 0369.622.622

Email: mayphatdienmb@gmail.com

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *